Wychowanie dziecka z autyzmem stawia wiele wyzwań przed jego rodzicami, którzy często muszą mierzyć się z niezrozumieniem otoczenia i nierzadko tłumaczyć ze swoich strategii wychowawczych.
Większość opiekunów dzieci z autyzmem po otrzymaniu diagnozy nie otrzymuje żadnego wsparcia psychologicznego. Coś, co powinno być standardem w takiej sytuacji, niestety nie jest wcielone w proces diagnostyczny jako niezbędny element. Nic więc dziwnego, że wielu rodziców jest zagubionych w natłoku docierających do nich informacji. Zastanawiają się jakie kolejne kroki należałoby podjąć? Którą z oferowanych terapii wybrać? Kogo słuchać? O jakie wsparcie z tytuły diagnozy zawalczyć? Poniżej postaramy się naszkicować możliwe ścieżki na ten najbliższy czas dla Waszej pociechy.
Diagnoza lekarska pozwala ubiegać się o dokumenty, które będą niezbędne do prowadzenia ścieżki edukacyjnej dziecka: znalezienia odpowiedniego przedszkola czy refundowanych zajęć ze specjalistą.
- OPINIA WWR (opinia o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju)
Wydanie tej opinii możliwe jest nawet przed otrzymaniem diagnozy. Wsparcie otrzymują te dzieci, u których stwierdzono różne deficyty i trudności rozwojowe. Dzięki niej Wasze dziecko będzie mogło uczestniczyć w zajęciach, których celem jest usprawnianie różnych sfer rozwoju w zależności od potrzeb malucha. W ramach opinii dziecku przysługuje od 4 do 8 godzin terapii miesięcznie. Założeniem WWR jest kompleksowość oddziaływań. Dlatego wsparcie obejmuje całą rodzinę dziecka. Zakłada też ścisłą współpracę między specjalistami i nauczycielami, którzy towarzyszą dziecku. Zajęcia przeznaczone są dla dzieci od urodzenia do momentu rozpoczęcia nauki w szkole. Opinię WWR wydaje Publiczna Poradnia Psychologiczno- Pedagogiczna, która na wydanie dokumentu ma 30 dni, lub w uzasadnionych przypadkach 60 dni od dnia złożenia wniosku.
Aby otrzymać opinię należy:
- wypełnić wniosek o wydanie opinii,
- uzyskać zaświadczenie lekarskie potwierdzające występowanie zaburzeń i opóźnień u dziecka,
- dostarczyć kserokopię dokumentacji medycznej.
Warto również dołączyć opinie od specjalistów (psycholog, logopeda, pedagog), z którymi dziecko ma zajęcia oraz opinię o jego funkcjonowaniu napisaną przez nauczyciela z przedszkola.
- ORZECZENIE O POTRZEBIE KSZTAŁCENIA SPECJALNEGO (KS)
Jest to dokument NIEZBĘDNY do tego, by otrzymać należyte wsparcie w przedszkolu lub szkole. Nie wystarczy diagnoza postawiona przez psychiatrę lub wynik z całościowym opisem badania (np. test ADOS) przeprowadzony przez specjalistów z niepublicznej poradni.
Co daje orzeczenie o KS?
- jeżeli dziecko wymaga uczęszczania do przedszkola terapeutyczego lub specjalnego, nie zostanie do niego przyjęte bez posiadania orzeczenia o kształceniu specjalnym,
- na jego podstawie dziecku przysługuje nauczyciel wspomagający oraz zajęcia specjalistyczne z pedagogiem i psychologiem,
- orzeczenie umożliwi rozpoczęcie nauki w szkole z dwuletnim odroczeniem,
- placówka, do której uczęszcza dziecko jest zobligowana do zrealizowania zaleceń, które są zawarte w orzeczeniu.
Aby otrzymać orzeczenie o KS, należy złożyć wniosek o wydanie orzeczenia do Publicznej Poradni Psychologiczno- Pedagogicznej i dołączyć do niego:
- dokumentację medyczną dotyczącą leczenia specjalistycznego,
- opinie wychowawców (np. jeżeli dziecko chodzi do żłobka, przedszkola) oraz specjalistów (psycholog, logopeda, pedagog),
- diagnozę od psychiatry.
PPP zazwyczaj przeprowadza własną diagnostykę oraz analizuje dokumentację oraz rozmawia z rodzicami. Jest to przede wszystkim diagnoza psychologiczna, pedagogiczna i logopedyczna, służąca ocenie rozwoju intelektualnego, poznawczego, motorycznego, emocjonalnego i społecznego dziecka. Zdarza się również, że do wystawienia orzeczenia wystarczająca jest załączona dokumentacja. Zazwyczaj dostarczenie wyników badań testu diagnostycznego przyspiesza ten proces. Na wydanie orzeczenia PPP ma od 30 do 60 dni.
To o czym należy pamiętać, to że orzeczenie wydawane jest na jeden etap edukacyjny: przedszkole, klasy 1-3, 4-8, szkoła średnia. Trzeba je odnawiać. Jeżeli w orzeczeniu jest coś, z czym rodzic się nie zgadza, ma 14 dni na odwołanie się.
- ORZECZENIE O NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI
W odróżnieniu od poprzednich dokumentów orzeczenie o niepełnosprawności wydawane jest przez Miejski lub Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności.
Aby otrzymać orzeczenie o niepełnosprawności należy złożyć następujące dokumenty do Zespołu Orzekającego Niepełnosprawność:
- druk, który wypełnia psychiatra (jest on ważny tylko przez 30 dni od wypełnienia).
Orzeczenie najczęściej wydawane jest na okres 1-2 lat. Dzięki niemu rodzicowi przysługuje zasiłek pielęgnacyjny. Orzeczenie umożliwia także dofinansowanie zakupy sprzętu rehabilitacyjnego, turnusów i terapii przez PFRON (Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych). W niektórych miastach osobom z orzeczeniem o niepełnosprawności przysługują zniżki na komunikację miejską. Osoby z orzeczeniem zwolnione są też z opłat abonamentowych.
Aby otrzymać orzeczenie o niepełnosprawności warto przygotować dokumenty w myśl zasady ” im więcej tym lepiej”. Często osoby wchodzące w skład Zespołu Orzekającego nie mają zbyt dużej wiedzy o autyźmie. Mnogość opinii wielu specjalistów jest jednym z argumentów na to, że dziecko faktycznie wymaga wsparcia.
- SPECJALISTYCZNE USŁUGI OPIEKUŃCZE
To zajęcia terapeutyczne, które odbywają się w miejscu zamieszkania dziecka lub w ośrodkach wsparcia. Organizowane są przez ośrodki pomocy społecznej.
Aby otrzymać SUO należy dostarczyć do ośrodka pomocy społecznej następujące dokumenty:
- zaświadczenie od psychiatry, w którym określa on zakres usług i wymiar godzin jakie powinny być przyznane,
- zaświadczenie o przychodach rodziców,
- wniosek o przyznanie SUO,
- ksero orzeczenia o niepełnosprawności.
Po dostarczeniu dokumentacji OPS przeprowadzi wywiad środowiskowy, na wydanie decyzji ma 30 dni od dnia złożenia wniosku.
SUO dla dzieci z autyzmem może być bezpłatne lub płatne częściowo. Jest to zależne od sytuacji dochodowej rodziny. Sprawa kosztów zawsze jest rozpatrywana indywidualnie. Nie można więc stwierdzić, z jakimi kosztami SUO będzie się wiązać.
Mamy nadzieję, że udało nam się w sposób zwięzły i zrozumiały przedstawić formy wsparcia dla Waszych dzieci. Pokrótce opisać ścieżkę formalności, przez którą trzeba przejść, by otrzymać należytą pomoc. W razie pytań, zachęcamy do kontaktu. Będzie nam miło dzielić się z Wami naszą wiedzą i doświadczeniem 🙂